Wniosek Witek do TK: zaskarżony przepis wprowadza niezawarte w konstytucji ograniczenie prerogatyw marszałka Sejmu

Podobne tematy

Niedzielski: negocjujemy liczbę łóżek dla chorych na Covid-19 w szpitalach prywatnych

Staramy się ustalić wspólną pulę łóżek, którą szpitale prywatne przeznaczą również na cele covidowe - powiedział w poniedziałek minister zdrowia Adam Niedzielski o negocjacjach, jakie prowadzi m.in. z zarządem Lux Medu.

Dworczyk: chcemy, by szpital na PGE Stadionie Narodowym był gotowy szybko, za kilka dni

Chcemy, by szpital tymczasowy dla chorych na Covid-19 na PGE Stadionie Narodowym był gotowy do funkcjonowania jak najszybciej; to kwestia dni nie tygodni - zapewnił szef KPRM Michał Dworczyk. Zaznaczył, że "to nie jest szpital na teraz", bo służba zdrowia mimo trudności nadal działa.

Dworczyk o możliwości lockdownu: trudno jest wypowiadać się jednoznacznie, sytuacja jest dynamiczna

Dziś trudno jednoznacznie stwierdzać się, czy ponowny lockdown się wydarzy czy nie; sytuacja jest bardzo dynamiczna i musimy dostosowywać działania do jej rozwoju - powiedział szef KPRM Michał Dworczyk. Dodał, że polityka rządu ma na celu ochronę życia i zdrowia Polaków, ale też gospodarki.

Marszałek Sejmu Elżbieta Witek skierowała w środę wniosek do Trybunału Konstytucyjnego o stwierdzenie niezgodności z konstytucją art. 289 ust. 1 Kodeksu wyborczego.

Jak wskazano w dokumencie, celem złożenia wniosku jest „zagwarantowanie ciągłości władzy państwowej w trudnym dla państwa okresie epidemii i umożliwienie przeprowadzenia wyborów prezydenta w sposób zgodny z konstytucją w wyznaczonym na podstawie ustawy zasadniczej terminie majowym”.

Marszałek Sejmu wniosła o zbadanie zgodności art. 289 ust. 1 Kodeksu wyborczego w zakresie w jakim wyłącza wynikającą z konstytucji kompetencję marszałka Sejmu do zmiany postanowienia o wyznaczeniu daty wyboru prezydenta w zakresie terminu przeprowadzenia wyborów po zajściu niedających się przewidzieć, nadzwyczajnych okoliczności utrudniających albo uniemożliwiających przeprowadzenie wyborów w pierwotnie wskazanym przez marszałka terminie z art. 62, art. 127 ust. 1 oraz art. 128 ust. 2 w związku z preambułą konstytucji.

Elżbieta Witek wskazała, że przedmiotem kontroli jest art. 289 ust. 1 Kodeksu wyborczego, który stanowi, że: „Wybory zarządza Marszałek Sejmu nie wcześniej niż na 7 miesięcy i nie później niż na 6 miesięcy przed upływem kadencji urzędującego Prezydenta Rzeczypospolitej i wyznacza ich datę na dzień wolny od pracy przypadający nie wcześniej niż na 100 dni i nie później niż na 75 dni przed upływem kadencji urzędującego prezydenta Rzeczypospolitej”.

Marszałek Witek ocenia, że zaskarżony przepis wprowadza dodatkowe, niezawarte w konstytucji, ograniczenie wynikających z art. 128 ust. 2 konstytucji prerogatyw marszałka Sejmu do określania terminu wyborów prezydenta.

Art. 128 ust. 2 Konstytucji stanowi, że: „wybory prezydenta Rzeczypospolitej zarządza Marszałek Sejmu na dzień przypadający nie wcześniej niż na 100 dni i nie później niż na 75 dni przed upływem kadencji urzędującego Prezydenta Rzeczypospolitej, a w razie opróżnienia urzędu prezydenta Rzeczypospolitej – nie później niż w czternastym dniu po opróżnieniu urzędu, wyznaczając datę wyborów na dzień wolny od pracy przypadający w ciągu 60 dni od dnia zarządzenia wyborów”.

Marszałek Sejmu wskazuje w swoim piśmie na konstytucyjny obowiązek przeprowadzenia wyborów prezydenckich. Witek podkreśla, że zarządzenie i przeprowadzenie wyborów prezydenta we wskazanym w konstytucji terminie ma charakter obligatoryjny. „Dokonanie wyboru Prezydenta w konstytucyjnym terminie ma szczególne znaczenie w obliczu epidemii wirusa SARS-CoV-2 wywołującego chorobę COVID-19. Twórcy konstytucji nie przewidzieli możliwości nieprzeprowadzenia wyborów w wymaganym terminie” – podkreśla marszałek Sejmu.

Ponadto, w dokumencie zauważono, że wskazane w konstytucji przypadki, w których marszałek Sejmu może zastępować prezydenta w wykonywaniu obowiązków, nie przewidują zastąpienia prezydenta przez marszałka w przypadku, kiedy wybory prezydenckie nie odbędą się w konstytucyjnym terminie. Zdaniem Witek, oznacza to, że obowiązek przeprowadzenia wyborów w terminie określonym w art. 128 ust. 2 Konstytucji ma charakter bezwzględny.

Witek odnosi się także do kwestii ewentualnego wprowadzenia stanu nadzwyczajnego, w skutek czego przez czas trwania stanu nadzwyczajnego oraz w ciągu 90 dni po jego zakończeniu wybory prezydenta nie mogłyby się odbyć, a kadencja prezydenta uległaby odpowiedniemu przedłużeniu. Marszałek Sejmu zauważa, że konstytucja wprost rozstrzyga, że wprowadzenie stanu nadzwyczajnego jest fakultatywne, a nie obligatoryjne. Ponadto, jak podkreśla Witek, obecnie zarówno w Polsce, jak i w innych krajach UE ma miejsce znoszenie ograniczeń i „odmrażanie” gospodarki.

„W takiej sytuacji wprowadzenie stanu nadzwyczajnego w celu przesunięcia wyborów prezydenta stanowiłoby nadużycie instytucji stanu nadzwyczajnego i jego instrumentalizację. Wprowadzenie stanu nadzwyczajnego stanowi ograniczenie konstytucyjnych praw obywateli, dlatego nie powinno następować w celu zmiany terminu wyborów prezydenta na bardziej korzystny dla określonej opcji politycznej” – zauważa Witek.

Kolejnym przedstawionym we wniosku argumentem jest pismo przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, w którym stwierdził on, że przeprowadzenie wyborów prezydenta 10 maja 2020 r. jest „niemożliwe z przyczyn prawnych i organizacyjnych”. „Stanowisko Państwowej Komisji Wyborczej w przedmiocie możliwości przeprowadzenia wyborów ma istotne znaczenie, ponieważ to PKW, a nie marszałek lub inny organ przeprowadza wybory prezydenta. Jeśli PKW w sposób oficjalny i jednoznaczny poddaje w wątpliwość możliwość przeprowadzenia wyborów dnia 10 maja 2020 r., przyjąć należy, że istnieją realne przeszkody uniemożliwiające przeprowadzenie wyborów w wyznaczonym terminie 10 maja 2020 r.” – napisała Witek.

We wniosku do TK marszałek Sejmu ocenia, że przeprowadzenie wyborów 10 maja 2020 r. rodzi bardzo poważne ryzyko naruszenia zasady powszechności prawa do głosowania (art. 127 ust. 1 konstytucji) oraz czynnego prawa wyborczego (art. 62 konstytucji). Jak podkreśla marszałek Sejmu, odczytanie art. 289 ust. 1 Kodeksu wyborczego jako wyłączającego dopuszczalność zmiany wyznaczonego przez marszałka Sejmu terminu wyborów może doprowadzić do pozbawienia części wyborców możliwości faktycznej realizacji prawa do udziału w wyborach.

„Stabilność i niezmienność wyznaczonej przez Marszałka na podstawie art. 128 ust. 2 konstytucji daty przeprowadzenia wyborów jest istotną wartością. Jednak w przypadku wystąpienia okoliczności faktycznych, które utrudniałyby lub uniemożliwiały przeprowadzenie wyborów w pierwotnym wskazanym przez marszałka terminie w sposób zapewniający realizację konstytucyjnych zasad powszechności, równości, bezpośredniości i tajności wyborów (art. 127 ust. 1 Konstytucji) dyrektywa łącznego odczytywania przepisów Konstytucji nakazuje przyjęcie, że art. 128 ust. 2 Konstytucji umożliwia Marszałkowi Sejmu zmianę wcześniej wydanego postanowienia w celu przesunięcia terminu wyboru prezydenta” – zaznaczono w piśmie.

Marszałek Sejmu we wniosku do TK powołała się także na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 3 listopada 2006 r., w którym TK stwierdził: „Nie ulega wątpliwości, że np. w okolicznościach zagrożenia dla bezpieczeństwa państwa, ładu społecznego Rzeczypospolitej, usprawiedliwione może być pierwszeństwo jednych wartości nad innymi, zwłaszcza gdy chodzi o wartości proceduralno-zabezpieczające. Nie można także tracić z pola widzenia faktu, że proceduralne aspekty funkcjonowania prawa nie egzystują w normatywnej próżni; nie istnieją same dla siebie, lecz służyć mają wartościom prawnomaterialnym”.

Witek ocenia też, że wbrew pojawiającym się w doktrynie poglądom, konstytucja nie wymaga, aby dniem wyborów zarządzany w związku z upływem kadencji prezydenta był dzień wolny od pracy, tylko dowolny dzień.

„Biorąc powyższe pod uwagę, dostrzegając znaczenie zasady stabilności wyznaczania dnia wyboru Prezydenta, w najwyższym stopniu zgodna z konstytucyjną aksjologią jest wykładnia art. 128 ust. 2 Konstytucji, zgodnie z którą po zajściu niedających się przewidzieć, nadzwyczajnych okoliczności utrudniających albo uniemożliwiających przeprowadzenie wyborów w pierwotnie wyznaczony terminie Marszałek uprawniony jest do zmiany tego terminu” – napisała Witek.

Prezes Trybunału Konstytucyjnego Julia Przyłębska zawiadomiła w środę o wszczęciu postępowania w sprawie wniosku marszałek Sejmu. Wyznaczyła też odpowiednim organom termin na przedstawienie pisemnego stanowiska w sprawie do czwartku 7 maja 2020 r. do godz. 10.(PAP)

autorka: Aleksandra Rebelińska

Źródło:PAP
- Reklama -

Polecamy

Rynek pracy: albo odpowiednie technologie albo rezygnacja z pracy

Pracownicy oczekują od swoich firmy zmiany podejścia do stylu pracy i stworzenia środowiska, które będzie dostosowane do wymogów nowej rzeczywistości i umożliwi sprawną pracę...

Co nowego wiemy o polskim rynku finansowym po debiucie Allegro?

Co nowego wiemy o polskim rynku finansowym po debiucie Allegro? Przede wszystkim to, że cena akcji może poszybować tak wysoko, jak tego nie widziano...

Aktualizacja Acronis Cyber Infrastructure: Większe bezpieczeństwo i wydajność urządzeń brzegowych nawet o 50%

Acronis udostępnił dziś Acronis Cyber ​​Infrastructure 4.0, istotną aktualizację rozwiązania infrastruktury definiowanej programowo. Udostępniając ponad 350 nowych funkcji i ulepszeń, aktualizacja pomaga partnerom Acronis...

Nauczanie tradycyjne, hybrydowe, zdalne – można dobrze i skutecznie!

Fundamentalne zalecenia dla szkół w warunkach epidemii mówią o częstej dezynfekcji rąk i utrzymywaniu społecznego dystansu. Jak to zrealizować w wielooddziałowej, często przeładowanej, szkole,...

Rok 2021 będzie rokiem pamięci nieulotnych – wywiad z Mateuszem Maciejewskim i Tomaszem Brzozowskim

Jak ciągłość działania wpływa na funkcjonowanie organizacji i ich rentowność? Jakie rozwiązania mogą zwiększyć efektywność gromadzenia i przetwarzania danych? I dlaczego pamięć nieulotna, choć...

Pamięć nieulotna, czyli trwały i ekonomiczny sposób na przyspieszenie biznesu

Dane to współczesna ropa naftowa - napędzają całą światową gospodarkę. Kto ma do nich dostęp, wie gdzie i jak je pozyskiwać oraz przetwarzać, widzi...

Gorące tematy

- Reklama -
Używamy plików cookie, aby zapewnić lepszą jakość przeglądania. Kontynuując korzystanie z tej witryny, wyrażasz zgodę na korzystanie z plików cookie.
Używamy plików cookie, aby zapewnić lepszą jakość przeglądania. Kontynuując korzystanie z tej witryny, wyrażasz zgodę na korzystanie z plików cookie.